ทำไมถึงลดน้ำหนักไม่สำเร็จ ทั้งที่ควบคุมอาหารและออกกำลังกายแล้ว?
คำถามนี้เกิดขึ้นกับหลายคน โดยเฉพาะผู้ที่พยายามปรับพฤติกรรม ควบคุมอาหาร หรือออกกำลังกายอย่างสม่ำเสมอแต่ไม่เห็นผล ตัวเลขบนตาชั่งกลับไม่ขยับตามที่หวัง สาเหตุที่ซ่อนอยู่ อาจเกี่ยวข้องกับกระบวนการสะสมไขมันในร่างกายของเรานั่นเองไขมันในร่างกายมีหน้าที่เป็นแหล่งพลังงานสำรอง แต่ถ้ารับประทานมากเกินความต้องการในแต่ละวัน ไขมันก็จะถูกเก็บสะสมไว้เพิ่มขึ้นเรื่อย ๆ ทั้งจากพฤติกรรมการกิน การใช้ชีวิต ความเครียด ไปจนถึงปัจจัยที่ควบคุมไม่ได้อย่างพันธุกรรมและฮอร์โมน
ที่น่าสนใจก็คือ เมื่อร่างกายสะสมไขมันมากขึ้น เซลล์ไขมันไม่เพียงแต่ “ขยายขนาด” แต่ยัง “เพิ่มจำนวน” ด้วย ซึ่งทำให้การลดน้ำหนักในระยะยาวยิ่งยากขึ้น แม้จะลดน้ำหนักได้ในช่วงแรก แต่ร่างกายยังมีแนวโน้มกลับไปสะสมไขมันได้ง่ายขึ้นหากพฤติกรรมไม่เปลี่ยนแปลง อีกหนึ่งกลไกที่หลายคนไม่ทันสังเกต คือ เมื่อเราลดน้ำหนัก ร่างกายมักจะลดอัตราการเผาผลาญพลังงานลงโดยอัตโนมัติ ทำให้เรารู้สึกหิวง่าย เหนื่อยง่าย และน้ำหนักค่อย ๆ ค้างอยู่ที่เดิม เป็นสิ่งที่ทำให้หลายคนรู้สึกท้อใจระหว่างทาง
ที่น่าสนใจก็คือ เมื่อร่างกายสะสมไขมันมากขึ้น เซลล์ไขมันไม่เพียงแต่ “ขยายขนาด” แต่ยัง “เพิ่มจำนวน” ด้วย ซึ่งทำให้การลดน้ำหนักในระยะยาวยิ่งยากขึ้น แม้จะลดน้ำหนักได้ในช่วงแรก แต่ร่างกายยังมีแนวโน้มกลับไปสะสมไขมันได้ง่ายขึ้นหากพฤติกรรมไม่เปลี่ยนแปลง อีกหนึ่งกลไกที่หลายคนไม่ทันสังเกต คือ เมื่อเราลดน้ำหนัก ร่างกายมักจะลดอัตราการเผาผลาญพลังงานลงโดยอัตโนมัติ ทำให้เรารู้สึกหิวง่าย เหนื่อยง่าย และน้ำหนักค่อย ๆ ค้างอยู่ที่เดิม เป็นสิ่งที่ทำให้หลายคนรู้สึกท้อใจระหว่างทาง
เมื่อลำพังการควบคุมอาหารและออกกำลังกายไม่พอ
การดูแลตัวเองด้วยวิธีพื้นฐานคือสิ่งสำคัญ แต่ในบางกรณีร่างกายอาจต้องการ “ตัวช่วยที่เหมาะสม” เพื่อเสริมกระบวนการลดน้ำหนักให้เป็นไปอย่างราบรื่นและปลอดภัยมากขึ้น หนึ่งในแนวทางที่ได้รับความนิยมมากขึ้นเรื่อย ๆ คือการใช้เครื่องมือทางการแพทย์เพื่อช่วยให้ร่างกายรู้สึกอิ่มเร็วขึ้น กินได้น้อยลง และค่อย ๆ ปรับพฤติกรรมการกินในชีวิตประจำวันได้อย่างเป็นธรรมชาติ
การรักษาโดยการใส่บอลลูนในกระเพาะอาหาร (Gastric Balloon) เป็นหนึ่งในแนวทางที่แพทย์นำมาใช้รักษาผู้ป่วยที่มีภาวะน้ำหนักเกิน โดยไม่ต้องผ่าตัด ไม่ต้องใช้ยา บอลลูนจะเข้าไปช่วยลดความจุของกระเพาะอาหารโดยจะสามารถปรับขนาดเพิ่มหรือลดขนาดบอลลูนได้ตามสภาพร่างกายของแต่ละบุคคล ช่วยให้ร่างกายปรับตัวได้ดีขึ้น ส่งผลให้รู้สึกอิ่มไวขึ้น รับประทานอาหารได้น้อยลง และลดน้ำหนักได้ต่อเนื่องภายใต้การกำกับดูแลจากแพทย์
อ้างอิง
American Society for Metabolic and Bariatric Surgery (ASMBS). Intragastric Balloon.
https://asmbs.org/patients/intragastric-balloon
Mayo Clinic. Intragastric balloon procedure for weight loss. https://www.mayoclinic.org/tests-procedures/intragastric-balloon/about/pac-20384815
International Federation for the Surgery of Obesity and Metabolic Disorders (IFSO). Intragastric Balloons: Patient Guide. https://www.ifso.com
