หัวใจทำงานตลอด 24 ชั่วโมงเพื่อสูบฉีดเลือดไปเลี้ยงทั่วร่างกาย แต่กล้ามเนื้อหัวใจเองก็จำเป็นต้องได้รับเลือดและออกซิเจนเช่นกัน หน้าที่นี้เป็นของ หลอดเลือดหัวใจ หรือ Coronary Arteries ซึ่งแตกแขนงอยู่บนผิวหัวใจและนำเลือดไปเลี้ยงกล้ามเนื้อหัวใจในแต่ละบริเวณ โดยหลอดเลือดหัวใจมีทั้งหมด 3 เส้น
1. Left Anterior Descending Artery หรือ LAD
LAD เป็นแขนงสำคัญของหลอดเลือดหัวใจด้านซ้าย หรือ Left Coronary Artery โดยทอดลงมาตามด้านหน้าของหัวใจ
หน้าที่หลัก คือส่งเลือดไปเลี้ยงกล้ามเนื้อหัวใจบริเวณด้านหน้า รวมถึงบริเวณปลายหัวใจ และมีส่วนสำคัญในการเลี้ยงผนังกั้นระหว่างห้องล่างของหัวใจ
เนื่องจากพื้นที่ที่ LAD เลี้ยงมีความสำคัญต่อการบีบตัวของหัวใจ หากเกิดการตีบหรืออุดตันในตำแหน่งสำคัญ อาจส่งผลต่อการทำงานของกล้ามเนื้อหัวใจได้มาก
2. Left Circumflex Artery หรือ LCx
- LCx เป็นอีกหนึ่งแขนงหลักของหลอดเลือดหัวใจด้านซ้าย โดยทอดโค้งไปตามด้านข้างและด้านหลังของหัวใจ
หลอดเลือดเส้นนี้มีหน้าที่นำเลือดไปเลี้ยงกล้ามเนื้อหัวใจบริเวณด้านข้างของหัวใจ และในบางคนอาจมีส่วนในการเลี้ยงบริเวณด้านหลังของหัวใจด้วย
รูปแบบการแตกแขนงของหลอดเลือดหัวใจสามารถแตกต่างกันเล็กน้อยในแต่ละบุคคล จึงทำให้พื้นที่ที่ LCx รับผิดชอบอาจไม่เหมือนกันทั้งหมด
3. Right Coronary Artery หรือ RCA
- RCA หรือหลอดเลือดหัวใจด้านขวา วิ่งไปตามด้านขวาของหัวใจและแตกแขนงไปเลี้ยงกล้ามเนื้อหัวใจหลายส่วน
โดยทั่วไป RCA มีหน้าที่ส่งเลือดไปเลี้ยงหัวใจด้านขวา รวมถึงบางส่วนของผนังด้านล่างของหัวใจ ในคนจำนวนมาก RCA ยังมีแขนงที่เกี่ยวข้องกับการส่งเลือดไปยังระบบไฟฟ้าของหัวใจ เช่น บริเวณที่มีส่วนควบคุมจังหวะการเต้นของหัวใจด้วย
ทำไมหลอดเลือดหัวใจทั้ง 3 เส้นจึงสำคัญ
กล้ามเนื้อหัวใจต้องการออกซิเจน อย่างต่อเนื่องเพื่อสร้างพลังงานสำหรับการบีบตัว หากหลอดเลือดหัวใจเกิดการตีบ เลือดที่ไปเลี้ยงกล้ามเนื้อหัวใจอาจลดลง โดยเฉพาะในช่วงที่หัวใจต้องทำงานหนักขึ้น เช่น ขณะออกกำลังกาย
ภาวะหลอดเลือดหัวใจตีบ มักเกี่ยวข้องกับการสะสมของคราบพลัค หรือ Atherosclerotic Plaque บริเวณผนังหลอดเลือด ซึ่งสามารถค่อย ๆ พัฒนาเป็นเวลานาน ผู้ป่วยบางรายอาจเริ่มมีอาการหลอดเลือดตีบมากขึ้น
- เจ็บหรือแน่นหน้าอก
- เหนื่อยง่ายกว่าปกติ
- หายใจไม่สะดวกขณะออกแรง
- เจ็บหน้าอกที่อาจร้าวไปแขน ไหล่ คอ กราม หรือหลัง
ดูแลหลอดเลือดหัวใจ เริ่มได้จากพฤติกรรมในชีวิตประจำวัน
- หลีกเลี่ยงการสูบบุหรี่
- ควบคุมความดันโลหิต
- ดูแลระดับน้ำตาลและไขมันในเลือด
- รับประทานอาหารให้หลากหลายและเหมาะสม
- ออกกำลังกายอย่างสม่ำเสมอตามสภาพร่างกาย
- ควบคุมน้ำหนักให้อยู่ในช่วงที่เหมาะสม
- นอนหลับให้เพียงพอ
- ตรวจสุขภาพตามอายุ ประวัติครอบครัว และปัจจัยเสี่ยงของแต่ละบุคคล